Grupa VAT (GV)– czy optymalizacja podatkowa w podatku VAT jest możliwa?

Poznaj zasady funkcjonowania grupy VAT

TL;DR – Kluczowe informacje w 1 minutę

• Czym jest Grupa VAT? To rozwiązanie dla powiązanych firm (holdingów, spółek celowych), które pozwala im rozliczać podatek VAT wspólnie, jako jeden zbiorczy podatnik.
• Główna korzyść: Pełna neutralność podatkowa wewnątrz grupy. Transakcje między członkami nie są opodatkowane VAT i dokumentuje się je notami księgowymi zamiast faktur.
• Poprawa płynności: Grupa składa jeden wspólny plik JPK_VAT. Można dzięki temu błyskawicznie kompensować nadwyżki podatku naliczonego u jednej spółki z podatkiem należnym u drugiej, bez czekania na zwroty z urzędu skarbowego.
• Warunki utworzenia: Firmy muszą jednocześnie spełniać 3 rodzaje powiązań: finansowe (ponad 50% udziałów/praw głosu), ekonomiczne (podobny lub uzupełniający się profil działalności) oraz organizacyjne (wspólne kierownictwo).
• Formalności: Wymagane jest zawarcie pisemnej umowy na minimum 3 lata oraz rejestracja grupy w urzędzie skarbowym przez wyznaczonego przedstawiciela.
• Ważne ryzyko: Wszyscy członkowie grupy ponoszą solidarną odpowiedzialność za jej zaległości podatkowe (również po rozwiązaniu grupy).

Czym jest grupa VAT (GV)- co zmienił Polski Ład w podatku od towarów i usług?

Grupa VAT to stosunkowo nowy instrument w polskim systemie podatkowym, który umożliwia kilku powiązanym ze sobą podmiotom wspólne rozliczanie podatku od towarów i usług.

Grupa VAT funkcjonuje w polskim systemie prawnym od 2023 roku i była odpowiedzią na potrzeby przedsiębiorstw działających w strukturach holdingowych, grupach kapitałowych czy organizacjach o złożonych relacjach gospodarczych czy rodzinnych powiązaniach.

Podmioty gospodarcze w grupie funkcjonują jako jeden podatnik, składający się z podmiotów tworzących grupę VAT posiadających określone przepisami powiązania.

Dlaczego grupa VAT może się okazać dobrym wyborem w Twoim przypadku? Ponieważ wprowadzenie tej instytucji miało przede wszystkim uprościć rozliczenia pomiędzy podmiotami powiązanymi oraz ograniczyć obciążenia administracyjne związane z dokumentowaniem i opodatkowaniem transakcji wewnętrznych. Transakcje te pozostają w grupie VAT neutralne.

Fakt, że dostawy towarów i świadczenie usług realizowane w ramach współpracy członków grupy pozostają bowiem poza zakresem VAT, może przełożyć się zarówno na poprawę płynności finansowej, jak i na zwiększenie efektywności operacyjnej przedsiębiorstw.

Jednocześnie należy zaznaczyć, że grupa VAT nie jest rozwiązaniem uniwersalnym. Decyzja o jej utworzeniu wymaga szczegółowej analizy powiązań finansowych, ekonomicznych i organizacyjnych pomiędzy podmiotami, a także oceny potencjalnych korzyści i ryzyk podatkowych.

W praktyce instrument ten może stać się istotnym narzędziem optymalizacji podatkowej, jednak jego skuteczność zależy od właściwego zaplanowania struktury oraz sposobu funkcjonowania grupy.

W niniejszym artykule omówione zostaną zasady tworzenia grup VAT, warunki ich funkcjonowania, najważniejsze korzyści oraz praktyczne wyzwania związane z korzystaniem z tego rozwiązania.

Funkcjonująca w polskim porządku prawnym instytucja grupy VAT jako rozwiązanie wprowadzone przez Polski Ład zastępuje konieczność odrębnego rozliczania tego podatku przez podmioty powiązane, które zdecydują się na wdrożenie tego rozwiązania.

Art. 15a ustawy o VAT – podstawa prawna utworzenia grupy VAT

Podstawowym przepisem regulującym zasady tworzenia i funkcjonowania GV jest art. 15a ustawy o VAT.

Zgodnie z treścią tego przepisu grupa VAT to zespół podmiotów powiązanych finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie, które dla celów tylko tego podatku traktowane są jako jeden podatnik.

Podstawę prawną wprowadzenia omawianego rozwiązania do polskiego porządku prawnego stanowi implementacja art. 11 Dyrektywy 2006/112/WE Rady w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej.

Przepis ten przyznaje państwom członkowskim możliwość uznania za jednego podatnika kilku podmiotów mających siedzibę na terytorium tego samego państwa, które – pomimo zachowania odrębności prawnej – pozostają ze sobą w ścisłych powiązaniach finansowych, ekonomicznych oraz organizacyjnych.

Polski ustawodawca skorzystał z tej możliwości, wprowadzając do polskiego porządku prawnego regulacje dotyczące GV.

Podmioty gospodarcze, które zawrą umowę o utworzeniu grupy VAT, po spełnieniu ustawowych przesłanek oraz dokonaniu rejestracji grupy mogą korzystać ze zbiorczego rozliczenia podatku. Po uzyskaniu statusu odrębnego podatnika, członkowie grupy VAT tracą status samodzielnych podatników tego podatku na okres funkcjonowania grupy.

W przypadku rozliczania odrębnego, które stosowane było dotychczas w grupach powiązanych spółek organ podatkowy automatycznie przypisywał podatek do poszczególnych podmiotów niezależnie od ich funkcjonowania w ramach zależnych od siebie struktur.

W przypadku omawianego rozwiązania status czynnych podatników podatku VAT urząd skarbowy będzie uznawał za nieaktywny podczas funkcjonowania grupy VAT w stosunku do poszczególnych członków wchodzących w jej skład.

Utworzenie grupy VAT

Utworzenie grupy VAT wymaga jednak spełnienia szeregu warunków określonych przez ustawodawcę. Kluczowe znaczenie ma występowanie jednocześnie trzech rodzajów powiązań pomiędzy wszystkimi członkami grupy:

• finansowych,
• ekonomicznych oraz
• organizacyjnych.

Tylko podmioty powiązane ze sobą finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie mogą rozważać stworzenie grupy VAT, dlatego podstawowe jest ustalenie zależności i dominującej pozycji jednego podmiotu w organach kontrolnych, stanowiących i posiadania większości praw głosu w organach pozostałych członków grupy VAT.

Powiązania pomiędzy członkami grupy VAT – warunki konieczne

Powiązania finansowe

Powiązania finansowe oznaczają posiadanie bezpośrednio przez jeden z podmiotów ponad 50% udziałów (akcji) w kapitale zakładowym lub ponad 50% praw głosu w organach kontrolnych, stanowiących lub zarządzających, lub ponad 50% prawa do udziału w zysku, każdego z pozostałych podmiotów będących członkami tej grupy.

Spełnienie w tym przypadku przewidzianego limitu daje pewność co do występowania powiązań finansowych między członkami grupy VAT.

Rekomendowane jest takie ułożenie struktury w grupie, gdzie podmiotem dominującym, uznanym za jej przedstawiciela będzie np. spółka z o.o., ponieważ gdy podmiotem będącym większościowym udziałowcem w pozostałych podatnikach będących członkami grupy, a tym samym jej przedstawicielem będzie osoba fizyczna, to na jej barkach będzie spoczywała odpowiedzialność za rozliczenie całego podatku.

Wybór podmiotów będących członkami grupy nie ogranicza się tylko do zweryfikowania przesłanek utworzenia grupy odnoszących się do kwestii udziałów, akcji w kapitale podatników tworzących grupę VAT. Zasadniczo grupę VAT mogą utworzyć podmioty powiązane finansowo w powyższy sposób, które m.in. posiadają odpowiednią większość akcji w kapitale zakładowym, ale istotny jest również czynnik odpowiedzialności za rozliczenie podatku, który powinien być kluczowy w dobieraniu członków GV i ustaleniu zasad jej funkcjonowania.

Powiązania ekonomiczne

Powiązania ekonomiczne występują natomiast m.in. wtedy, gdy podmioty prowadzą działalność o podobnym charakterze, wzajemnie się uzupełniają lub pozostają od siebie gospodarczo zależne.

Powiązania ekonomiczne występują gdy:

• główna działalność członków grupy ma taki sam charakter lub
• rodzaje działalności członków grupy uzupełniają się i są współzależne lub
• członek grupy prowadzi działalność, z której w całości lub w dużej mierze korzystają inni członkowie grupy.

Przykładem tego rodzaju powiązań będzie np. oddzielenie w podmiotach powiązanych produkcji, od dystrybucji i sprzedaży oraz działalności pozostałej, które prowadzone są najczęściej przez różne spółki prawa handlowego.

Podobne przykłady w Objaśnieniach wydanych w sprawie GV przedstawiło Ministerstwo Finansów. Uzupełniająca i współzależna działalność członków może obejmować przypadki, gdy towary lub usługi wytwarzane przez członka GV są niezbędne do działania dla innych członków np. firma produkująca części dla producenta docelowego towaru. Możliwe są też przypadki, w których towary lub usługi są konsumowane wspólnie. Przykładowo jeden podmiot odpowiada za dostawy sprzętu elektronicznego natomiast drugi podmiot odpowiada za kwestie serwisowania urządzeń nabytych od pierwszego podmiotu.

Ciekawym przykładem publicznie ogłoszonej grupy, której powiązania ekonomiczne spółek powiązanych są oczywiste jest utworzenie GV PZU, co spowodowało konieczność dostosowania fakturowania w KSeF z określeniem nabywcy GRUPY VAT PZU oraz odbiorcy – czyli konkretnego pozostałego podatnika będącego członkiem grupy.

Powiązania organizacyjne

Ostatni wymagany rodzaj powiązań rozumiany jest jako sytuacja, w której:

• prawnie lub faktycznie, bezpośrednio lub pośrednio, podmioty znajdują się pod wspólnym kierownictwem lub
• organizują swoje działania całkowicie lub częściowo w porozumieniu.

Z kolei powiązania organizacyjne przejawiają się we wspólnym kierownictwie, koordynacji działań lub organizacji działalności gospodarczej członków grupy. W powiązaniach tych istotną rolę pełni istnienie jednego strategicznego podmiotu -swego rodzaju przywódcy – całej grupy, co może też uzależniać możliwość przynależności tylko do jednej grupy VAT. Ministerstwo Finansów w wydanych Objaśnieniach wskazało wręcz, że podmiot taki powinien być w stanie narzucić swoją wolę innym członkom GV podlegającym jakiejś formie nadzoru i weryfikacji. W takich okolicznościach trudno sobie również byłoby wyobrazić, żeby podmiot podlegający takiemu nadzorowi był członkiem innej grupy VAT.

Warunki powyższe muszą być spełnione nie tylko na moment utworzenia grupy, lecz przez cały okres jej funkcjonowania. Ich naruszenie skutkuje utratą statusu podatnika przez grupę VAT.

Członkowie grupy VAT – kto może wejść w skład struktury?

Grupę VAT wprowadzoną Polskim Ładem mogą utworzyć podatnicy posiadający siedzibę na terytorium kraju. Podmioty nieposiadające siedziby na terytorium kraju, ale prowadzące działalność gospodarczą mogą wejść w skład Grupy VAT za pośrednictwem oddziału położonego na terytorium kraju.

Obowiązuje również zasada wyłączności, wyrażona w art. 15a ust. 7 i 8 ww. ustawy, która ma dwuwymiarowy aspekt:

• jeden podmiot może być członkiem tylko jednej grupy VAT.
• grupa VAT nie może być członkiem innej grupy VAT.

Umowa o utworzeniu grupy VAT

Utworzenie grupy VAT następuje w oparciu o formułowanie umowy, określającej nie tylko skład grupy VAT, ale również powiązania między członkami.

Umowa musi być sporządzona na piśmie, może być sporządzona w postaci elektronicznej i opatrzona podpisami elektronicznymi równoważnymi z podpisami własnoręcznymi osób reprezentujących podmioty wchodzące w jej skład. Przepisy nie wymagają formy aktu notarialnego.

Zasadniczo umowa zawierana jest na minimum 3 lata, a w razie zmian w strukturze grupy członkowie zawrzeć muszą nową umowę zawartą pomiędzy właściwym składem po zmianie.

Upływ takiego terminu 3 letniego nie musi jednak oznaczać końca funkcjonowania dotychczasowej grupy VAT. Istnieje bowiem możliwość przedłużenia funkcjonowania grupy VAT. W tym celu wymagane jest zawarcie nowej umowy podlegającej zgłoszeniu do właściwego dla grupy VAT naczelnika urzędu skarbowego na 30 dni przed wygaśnięciem poprzedniej umowy.

Zgłoszenia takiej umowy dokonuje przedstawiciel grupy VAT. W razie niezgłoszenia do VAT urząd skarbowy automatycznie przestanie traktować grupę jako podatnika i dane identyfikacyjne udziałowców, akcjonariuszy zostaną zaktualizowane. Umowa taka musi spełniać wymogi przewidziane dla umowy tworzącej grupę VAT.

Oczywiście niezbędne pozostaje dalsze spełnianie przez podmioty tworzące grupę przesłanek, od których uzależnione jest jej funkcjonowanie. Należy podkreślić, że kontynuacja wiąże się z brakiem zmian podmiotowych w zakresie członków. Jeśli członkowie zadecydują o potrzebie zmian podmiotowych niezbędnym będzie zakończenie funkcjonowania dotychczasowej grupy i powołania nowej grupy VAT.

Dla prawidłowego funkcjonowania ustawodawca wymaga zawarcia pisemnej umowy o utworzeniu GV. W okresie przygotowawczym do utworzenia grupy należy więc zadbać o prawidłowe jej skonstruowanie. Zgodnie z Objaśnieniami Ministerstwa Finansów dotyczącymi GV z 11 października 2022 r., umowa może zostać sporządzona w formie pisemnej dokumentowej lub w formie elektronicznej opatrzonej podpisami równoważnymi z podpisem własnoręcznym. Umowa ta powinna określać:

• nazwę podatnika zawierającą dodatkowe oznaczenie „grupa VAT” lub skrót „GV”,
• podmioty tworzące grupę oraz wysokość ich kapitału zakładowego, przy czym jeżeli podmiotem tworzącym grupę jest oddział w umowie należy wskazać dane tego oddziału,
• który z podmiotów będzie przedstawicielem grupy,
• dane identyfikacyjne udziałowców, akcjonariuszy i wskazywać wysokość ich udziału w kapitale zakładowym podatników tworzących grupę, posiadających ponad 50% udziałów (akcji) tych podmiotów,
• nie krótszy niż 3 lata czas trwania grupy.

Przepisy nie stanowią wprost na jaki czas konkretnie ma być utworzona GV, jednakże wskazują, że umowa powinna być zawarta na co najmniej 3 lata, co stanowi gwarancję stabilności szczególnego podmiotu jakim jest GV.

Umowa ta może zawierać również inne istotne regulacje wewnętrzne dotyczące GV, w Objaśnieniach MF wskazane są przykładowe z nich:

• zarządzanie grupą,
• zakres w jakim członkowie grupy będą finansowali zobowiązanie podatkowe GV,
• sposób w jaki sposób członkowie grupy będą dokonywać fakturowania na rzecz odbiorców zewnętrznych,
• informacja czy każdy z członków będzie odbierał faktury dotyczące nabyć, czy może nastąpi centralizacja punktu ich odbioru,
• kwestie rozwiązywania wątpliwości co do rozliczania podatku przez grupę np. w razie sporu między służbami księgowymi członka grupy i jej lidera,
• jakie dane finansowe członkowie grupy będą przekazywać sobie nawzajem i w jaki sposób będą chronione.

Istotne jest również dokonanie rejestracji GV dla celów podatku, gdyż dopiero z chwilą rejestracji i dniem wskazanym w umowie grupa nabywa status podatnika.

W praktyce oznacza to, że decyzja o utworzeniu GV powinna zostać poprzedzona szczegółową analizą struktury właścicielskiej, relacji gospodarczych oraz organizacyjnych występujących pomiędzy potencjalnymi członkami grupy.

Tylko bowiem łączne i nieprzerwane spełnianie wszystkich ustawowych przesłanek pozwala na skuteczne korzystanie z preferencji przewidzianych dla tej instytucji, w szczególności z neutralności rozliczeń transakcji realizowanych pomiędzy członkami GV.

Grupa VAT – status podatnika i podmiotowość prawna

Jednym z kluczowych etapów utworzenia GV jest jej rejestracja podatkowa. Zgodnie z przepisami ww. ustawy oraz wyjaśnieniami zawartymi w Objaśnieniach podatkowych Ministra Finansów dotyczących grup VAT, samo zawarcie umowy o utworzeniu grupy nie jest wystarczające do uzyskania statusu podatnika.

Grupa VAT nabywa status podatnika z dniem wskazanym w umowie o jej utworzeniu, jednak nie wcześniej niż z dniem dokonania rejestracji przez właściwy organ podatkowy. Oznacza to, że warunkiem rozpoczęcia funkcjonowania grupy jako jednego podatnika jest skuteczne przeprowadzenie procedury rejestracyjnej.

GV nabywa status podatnika, zastępując w tym zakresie poszczególnych podatników tworzących grupę.

Obowiązek dokonania rejestracji został powierzony przedstawicielowi grupy VAT. To właśnie przedstawiciel, działający w imieniu wszystkich członków grupy, zobowiązany jest do złożenia zgłoszenia rejestracyjnego właściwemu organowi wraz z dokumentacją dodatkową.

Przedstawiciel grupy pełni jednocześnie funkcję podmiotu odpowiedzialnego za wykonywanie obowiązków administracyjnych związanych z rozliczaniem podatku przez grupę VAT, w tym za składanie deklaracji oraz prowadzenie kontaktów z organami podatkowymi.

Przedstawiciel grupy VAT składa formularz VAT-R do naczelnika urzędu skarbowego właściwego dla tego przedstawiciela. GV nabywa status podatnika z dniem wskazanym w umowie o utworzeniu grupy, nie wcześniej jednak niż z dniem dokonania rejestracji.

Co istotne, wszelkie zmiany w ramach grupy VAT muszą być zgłaszane do naczelnika urzędu skarbowego w terminie 14 dni od dnia zaistnienia tych zmian.

Przyspieszenie rejestracji GV

W przypadku kiedy przedsiębiorcom zależy żeby status VAT podatników wchodzących w skład grupy się zmienił w miarę możliwości sprawnie należy przedłożyć do organu podatkowego umowę zawartą pomiędzy członkami.

Istotne jest przekazanie wraz z formularzem rejestracyjnym podczas rejestracji GV, poza umową zawartą w trakcie zawiązywania grupy VAT również stosownego zbioru dokumentów i informacji wykazujących występowanie wszystkich rodzajów powiązań.

Dzięki przekazaniu do organu podatkowego od razu przygotowanej dokumentacji, przeprowadzenie procesu rejestracji grupy VAT może przebiegać sprawniej, gdyż organ podatkowy nie będzie musiał występować o uzupełnienie informacji w tym zakresie.

Powiadomienie o utracie statusu GV

Przedstawiciel grupy VAT jest obowiązany zgłosić naczelnikowi urzędu skarbowego zmiany w stanie faktycznym lub prawnym skutkujące naruszeniem warunków uznania grupy VAT za podatnika w terminie 14 dni od dnia zaistnienia tych zmian.

Przywrócenie statusu członków

Podmioty wchodzące w skład GV nie muszą składać nowych formularzy rejestracyjnych. Organ podatkowy przywraca status VAT podatników czynnych po rozwiązaniu grupy.

Ustawodawca przewidział sytuacje, w których grupa VAT może utracić status podatnika. Zgodnie z regulacjami utrata statusu następuje z dniem poprzedzającym dzień wystąpienia zmian w stanie faktycznym lub prawnym, które powodują naruszenie warunków niezbędnych do uznawania grupy VAT za podatnika. Wówczas za czynnych podatników VAT urząd skarbowy uznaje znów jej członków i automatycznie przywraca status VAT każdego z podmiotów uczestniczących w GV.

Dotyczy to w szczególności przypadków, gdy przestają istnieć wymagane powiązania finansowe, ekonomiczne lub organizacyjne między członkami grupy albo gdy dochodzi do innych zdarzeń uniemożliwiających dalsze spełnianie ustawowych przesłanek funkcjonowania grupy VAT. Skutek ten następuje z mocy prawa i nie jest uzależniony od wydania odrębnej decyzji przez organ podatkowy.

Konsekwencją utraty statusu podatnika przez grupę VAT jest powrót jej członków do samodzielnego funkcjonowania na gruncie tego podatku.

W przypadku więc wykreślenia GV z rejestru podatników urząd skarbowy automatycznie przywraca status członków i stan sprzed rejestracji grupy. Oznacza to, że podmioty te ponownie stają się odrębnymi podatnikami VAT i są zobowiązane do indywidualnego wykonywania wszystkich obowiązków wynikających z przepisów podatkowych, w szczególności do samodzielnego prowadzenia ewidencji, składania deklaracji oraz rozliczania podatku należnego i naliczonego.

Mechanizm ten ma na celu zapewnienie ciągłości rozliczeń podatkowych oraz wyeliminowanie ryzyka powstania luki w statusie podatkowym podmiotów, które wcześniej funkcjonowały w ramach grupy VAT.

Rozliczenia podatku VAT i transakcje wewnątrz grupy

Podstawowym założeniem GV jest neutralność transakcji dokonywanych przez członków GV.

Oznacza to, że dostawa towarów oraz świadczenie usług pomiędzy członkami grupy VAT nie podlega opodatkowaniu (jest neutralna podatkowo).

Inne zasady dotyczą też dokumentowania czynności w grupie, ponieważ odbywa się ono za pomocą not księgowych, zamiast faktur, co upraszcza administrację.

Mimo braku opodatkowania transakcji wewnętrznych, grupa ma obowiązek prowadzenia ewidencji transakcji dokonywanych wewnątrz grupy (między podmiotami wchodzącymi w jej skład) i udostępniania jej na żądanie organu podatkowego.

Nie zmieniają się za to zasadniczo transakcje zewnętrzne, czyli dokonywane z kontrahentami nienależącymi do GV. W relacjach z kontrahentami spoza grupy, grupa VAT występuje jako jeden podatnik i przekazuje jeden NIP grupy z rejestru czynnych podatników VAT oraz NIP odbiorcy dla celów prawidłowego dokumentowania sprzedaży zgodnie z systemem KSeF.

Odpowiedzialność w ramach grupy i mechanizm podzielonej płatności

Wszyscy członkowie grupy ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania z tytułu podatku VAT grupy, zatem odpowiedzialność nie dotyczy tylko przedstawiciel grupy VAT wyznaczonego przez jej członków.

Co istotne, odpowiedzialność ta obejmuje również okres po utracie statusu podatnika przez grupę i dotyczy zaległości powstałych w czasie jej trwania.

Polski Ład nie wprowadził jednak szczególnych rozwiązań dotyczących regulowania zobowiązań podmiotów stowarzyszonych w GV, co powoduje komplikacje szczególnie w przypadku faktur na kwoty powyżej 15 000 zł obejmujących czynności wymienione w załączniku nr 15 do ustawy vatowskiej. Zasady odnoszące się do zastosowania split payment mają również zastosowanie w przypadku grup VAT w relacjach z partnerami zewnętrznymi.

Należy zauważyć, że wprowadzenie przepisów dotyczących grup VAT nie zmieniło regulacji prawa bankowego w zakresie płatności. Płatność za fakturę na rzecz kontrahenta odbywać się będzie co do zasady bez zmian, co oznacza, że podatnicy, którzy otrzymali fakturę wystawioną przez grupę VAT, którą należy opłacić w MPP, przy dokonywaniu płatności kwoty należności wynikającej z tej faktury dokonują zapłaty, z użyciem komunikatu przelewu na rachunek członka grupy, czyli posiadacza rachunku w rozumieniu prawa bankowego.

W ten sposób zrealizują ciążący na nich obowiązek uregulowania faktury w MPP. Z punktu widzenia grupy VAT zapłata w MPP będzie dokonywana przy użyciu komunikatu przelewu z rachunków członków grupy VAT, na rachunki kontrahentów, w ten sposób zrealizowany zostanie obowiązek zapłaty w MPP przez grupę.

Każdy z członków GV będąc dysponentem środków na swoim rachunku VATowskim, tak jak przed wstąpieniem do grupy, będzie regulował tymi środkami swoje zobowiązania podatkowe i inne należności dopuszczone do realizacji z rachunku VAT.

Z uwagi na to, że funkcjonowanie w ramach grupy VAT utworzonej ze spółek posiadających siedziby na terytorium kraju nie powoduje przyznania grupie żadnej odrębności prawnej, to grupa VAT nie może założyć rachunku rozliczeniowego, do którego byłby przypisany rachunek VAT. Dlatego w zakresie stosowania mechanizmu podzielonej płatności należy zastosować obowiązujące reguły.

Korzyści biznesowe z utworzenia grupy VAT

Rozliczenie podatku w ramach grupy VAT pozwala na odpowiednie „zarządzanie” wpływami i należnościami z tego podatku w firmie zanim zostanie on przekazany na rachunek urzędu skarbowego lub kontrahenta.

Organy podatkowe wielokrotnie podkreślały, że kwoty podatku do momentu ich wymagalności stanowią własność podatnika i może on swobodnie dysponować otrzymaną zapłatą zawierającą poza wartością netto również wartość podatku.

Utworzenie grupy VAT poprawia płynność finansową firm, umożliwiając elastyczne zarządzanie podatkiem naliczonym, o którego zwrot niejednokrotnie firmy ubiegają się w składanych deklaracjach. Brak konieczności naliczania i odprowadzania podatku należnego od transakcji dokonywanych przez podatników wchodzących w skład grup uwalnia środki obrotowe.

Zdecydowaną zaletą tego rozwiązania jest mniej biurokracji. Składanie jednego, zbiorczego pliku JPK_VAT z deklaracją dla całej grupy (zamiast oddzielnych deklaracji dla każdego członka) daje możliwość elastycznego zarządzania podatkiem naliczonym w ramach grupy. Możliwe jest kompensowanie nadwyżki podatku naliczonego u jednego członka z podatkiem należnym u innego, dzięki czemu jeden podmiot nie musi płacić wysokiego podatku należnego za dany okres rozliczeniowy, a inny podmiot należący do grupy nie musi oczekiwać na zwrot tego podatku, w sytuacji gdy miał nadwyżkę podatku naliczonego nad podatkiem należnym.

Grupa VAT może być korzystna również dla podmiotów, które wcześniej nie miały prawa do odliczenia VAT z powodu charakteru świadczonych usług. Dzięki grupie VAT, podmioty mogą szybciej wykorzystać nadwyżki VAT naliczonego, co przyspiesza zwrot podatku.

Utworzenie GV nie jest zarezerwowane tylko dla podmiotów, gdzie wysokość kapitału zakładowego każdego członka jest wysoka. Przy rozpoczęciu działalności przez spółkę matkę tworzącą spółki celowe np. w zakresie inwestycji deweloperskich, fotowoltaicznych czy wszędzie tam, gdzie inwestor czeka na zwroty podatku kilka miesięcy, gdyż nie ma wykazywanej sprzedaży, a spółka powiązana wykazuje jednocześnie podatek należny do zapłaty za każdy okres rozliczeniowy.

Omawiane rozwiązanie jest korzystne również w przypadku mniejszych firm, dla których powiązania są istotniejsze niż wspominana wysokość kapitału zakładowego każdego z nich, a w których liczy się możliwość poprawy płynności finansowej.

W przypadku wystąpienia zdarzeń prawnych skutkujących naruszeniem warunków funkcjonowania grupy VAT, grupa może utracić status podatnika na zasadach określonych w przepisach i wówczas przestanie korzystać z ww. przywilejów, ale do czasu wystąpienia takich okoliczności warto rozważyć skorzystanie z nich w ramach prowadzonego biznesu.

Pomoc prawna Kancelarii przy tworzeniu Grupy VAT

Skład grupy VAT powinien być dobrze przemyślany, gdyż członków grupy VAT nie można zmieniać. Jest to szczególnie istotny aspekt w przypadku złożonych struktur prowadzenia biznesu poprzez różnego rodzaju powiązane spółki z o.o.

Niemniej ważna jest analiza struktury podmiotów pod kątem spełnienia przesłanek wynikających ze wspomnianego art. 15a wspominanej ustawy o VAT.

Przygotowanie umowy o utworzeniu grupy VAT ma ogromne znaczenie w kontekście warunków uznania grupy VAT za podatnika, którego proces rejestracji w urzędzie skarbowym będzie mógł zostać sprawniej przeprowadzony.

Naruszenie warunków uznania grupy VAT za odrębnego podatnika tego podatku po kilku latach funkcjonowania w toku kontroli podatkowej lub celno-skarbowej mogłoby spowodować konieczność korygowania wielu faktur, rozliczeń oraz możliwe dopłaty podatku z odsetkami i to nie tylko przez przedstawiciela grupy VAT wyznaczonego spośród jej członków.

Reprezentacja przed organami podatkowymi w procesie rejestracji i pomoc w przeprowadzeniu tego procesu jest naszą specjalnością, dlatego zapraszamy do współpracy.

W naszej kancelarii mogą Państwo liczyć na profesjonalne doradztwo podatkowe w zakresie bieżącego funkcjonowania i monitorowania powiązań, aby grupa VAT została utworzona prawidłowo, a Państwo w trakcie związywania grupy VAT mogli spać spokojnie prowadząc działalność gospodarczą.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania dotyczące Grupy VAT